Krew utajona w kale

Immunochemiczne, wstępne, jakościowe, badanie wykonywane w próbce kału FIT (FIT, ang.  Faecal Immunochemical Test), identyfikujące obecność krwi w dolnym odcinku układu pokarmowego na drodze pomiaru stężenia hemoglobiny w próbce kału.  Badanie przesiewowe w kierunku raka i gruczolaków jelita grubego, wykonywane bez konieczności ograniczeń dietetycznych. Wskazuje na obecność krwi utajonej (nie widocznej gołym okiem) w kale bez wskazania przyczyn.  Badanie polega na wykrywaniu w kale  hemoglobiny jako wskaźnika obecności w dolnej części przewodu pokarmwego krwi utajonej, czyli niewielkiej ilości krwi, która nie powoduje zmiany barwy i konsystencji kału. W przypadku zmian nowotworowych wyrastających do światła jelita (nowotworu złośliwego, polipa), może dochodzić do niewielkiego, przejściowego, krwawienia spowodowanego uszkodzeniem tkanki przez masy kałowe. Badanie wykonywane jest testem immunochemicznym,  z wykorzystaniem przeciwciał swoistych dla  ludzkiej hemoglobiny. Testy na krew utajoną w kale, FOBT (ang. fecal occult blood test) są testami diagnostycznymi nastawionymi na wykrywanie krwi wnikającej do dolnych odcinków przewodu pokarmowego, stosowanymi, przede wszystkim,  w badaniach przesiewowych w kierunku raka jelita grubego. W przypadku krwi wynaczynionej w górnym odcinku przewodu pokarmowego, globinowa (białkowa) część cząsteczki hemoglobiny ulega hydrolizie pod wypływem enzymów proteolitycznych, natomiast hem ulega przekształceniu do porfiryny przez bakterie wchodzące w skład mikrobioty. Hemoglobina krwi wnikającej bezpośrednio do dolnego odcinka jelita grubego w większości pozostaje nierozłożona i przez to jest dostępna i rozpoznawalna dla specyficznych dla niej odczynników. Przesiewowe testy immunochemiczne dla krwi utajonej w kale, FIT (ang. fecal immunochemical test), wykorzystują przeciwciała swoiste dla kompletnych łańcuchów białkowych hemoglobiny, zgodnie z założeniem, że hemoglobina uwolniona w wyższych regionach układu pokarmowego uległa destrukcji.  Kompleksy przeciwciał, elementów zestawu testowego i związanych przez nie łańcuchów hemoglobiny podlegają detekcji za pomocą różnorodnych technik (np. EIA): jakościowych lub ilościowych.  Dieta nie ma wpływu na wynik oznaczenia.  W przypadku uzyskania wyniku dodatniego należy kontynuować diagnostykę w celu wykrycia przyczyny krwawienia. Najczęstszymi wskazaniami dla wykonania FOBT są:  badania przesiewowe w kierunku raka jelita grubego, podejrzenie krwawienia z przewodu pokarmowego oraz anemia.

Obecność różnych stadiów nowotworu złośliwego lub polipów jelita grubego; zaburzenia żołądkowo-jelitowe: zapalenie uchyłków jelita grubego; choroba Leśniowskiego-Crohna; wrzodziejące zapalenie okrężnicy.