CHEK2 - badanie mutacji w genie CHEK2

Diagnostyka mutacji w genie CHEK2 przydatna w ocenie genetycznej predyspozycji wielonarządowej do nowotworów. U chorych na pewne nowotwory  wykrywa się charakterystyczne podłoże konstytucyjne sprzyjające procesowi nowotworowemu –  genetyczną predyspozycję o różnej sile do rozwoju nowotworu. Mutacje genu CHEK 2 predysponują do nowotworów wielu różnych narządów. Gen CHEK2 koduje białko CHEK2 zaangażowane w procesy naprawcze DNA komórki, uczestniczące w kontroli podziałów komórek. Mutacje w genie zmieniają budowę białka CHEK2 i jego właściwości,  prowadząc do szybkiego wzrostu i niekontrolowanego  rozrostu komórek. Zmutowane warianty genu zwiększają głównie ryzyko wystąpienia nowotworów piersi, jelita grubego, prostaty, tarczycy i nerki. W CHEK2 wyróżnia się mutacje typu stop (nonsense), czyli tzw. mutacje  skracające białko genu CHEK2, przez zatrzymanie translacji (c.1100delC i c.IVS2+1G>A) i mutacje missense (zmiany sensu) prowadzące do zmiany  aminokwasu w białku  CHEK2 (p.I157T).  Mutacje skracające zwiększają ryzyko raka sutka i raka prostaty ponad 2 razy i  raka brodawkowego tarczycy 4 razy; mutacja zmiany sensu zwiększa około 2 razy ryzyko raka prostaty, raka brodawkowego tarczycy i raka nerki i jelita grubego, a piersi około 1,5 raza. Częstość nosicielstwa zmutowanego genu CHEK2 w Polsce wynosi ok. 1% populacji. Diagnostyka molekularna mutacji genu CHEK2 jest stosunkowo łatwa , gdyż mutacje mają charakter mutacji założycielskich,  czyli identycznych u wszystkich dotkniętych osób. Badaniu genetycznemu powinny się poddawać zwłaszcza kobiety posiadające niekorzystne cechy rodowodowo-kliniczne w wywiadzie rodzinnym. Zalecane jest wykonanie testu na nosicielstwo wariantu CHEK2 łącznie z testami w kierunku mutacji BRCA1 i BRCA2. Test wykonywany metodą PCR/sekwencjonowania wykrywa mutacje patogenne genu CHEK2 skracające białko: del5395, IVS2+1G>A, 1100delC.